विश्वमा अर्को महामारीको खतरा: ९ प्रतिशत भूभाग ‘रेड जोन’ मा, नेपालसहितका देश उच्च जोखिममा

विश्व स्वास्थ्यका लागि पुनः एकपटक चिन्ताजनक घण्टी बजेको छ।

युरोपियन कमिसनको संयुक्त अनुसन्धान केन्द्र (JRC) ले सार्वजनिक गरेको पछिल्लो अध्ययनले विश्वको ९.३ प्रतिशत भूभाग घातक रोगको प्रकोपको उच्च जोखिममा रहेको खुलासा गरेको छ।

मेसिन लर्निङ र अत्याधुनिक स्याटेलाइट डाटाको विश्लेषणबाट तयार पारिएको यो रिपोर्टले ल्याटिन अमेरिका र ओसेनियाका मुलुकहरूलाई सबैभन्दा संवेदनशील क्षेत्रका रूपमा औंल्याएको छ।

अध्ययनले विश्वको कुल भूभागमध्ये ३ प्रतिशत भाग ‘अत्यन्त उच्च’ र ६.३ प्रतिशत भाग ‘उच्च जोखिम’ मा रहेको देखाएको छ।

यसको सीधा असर विश्वको ३ प्रतिशत जनसङ्ख्यामा परेको छ, जो अहिले पनि निकै असुरक्षित अवस्थामा बसोबास गरिरहेका छन्।

थप २० प्रतिशत मानिसहरू मध्यम जोखिमको दायरामा छन्। वन विनाश, मानव बस्तीको अव्यवस्थित विस्तार र वन्यजन्तुसँगको बढ्दो जम्काभेटका कारण जनावरबाट मानिसमा सर्ने रोग (जुनोटिक) को खतरा भयावह बनेको छ।

अहिले देखा पर्ने नयाँ सङ्क्रमणमध्ये ७५ प्रतिशत यस्तै प्रकृतिका हुनुले स्थिति कति गम्भीर छ भन्ने स्पष्ट पार्छ।

यसका साथै जलवायु परिवर्तनले रोग फैलाउने सूक्ष्म जीवहरूलाई नयाँ ठाउँसम्म पुग्ने आधार बनाइदिएको छ।

कमजोर स्वास्थ्य पूर्वाधार रहेका पापुआ न्यू गिनी र कंगो जस्ता देशहरू जस्तै अब विश्वका धेरै देशहरू महामारीको नयाँ केन्द्र बन्न सक्ने खतरा बढेको छ।

वैज्ञानिकहरूले चेतावनी दिएका छन् कि यदि समयमै पूर्वतयारी, निगरानी र खोपको व्यवस्था गरिएन भने मानवताले अकल्पनीय स्वास्थ्य संकट सामना गर्नुपर्नेछ।